İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi’nde, İHD Merkez Hapishane Komisyonu tarafından yapılan açıklamada Yüksek Güvenlikli (YGC), Y ve S tipi hapishanelerdeki koşullar ile süresiz açlık grevleri gündeme getirildi.
Açıklamada, bu hapishanelerde tutsakların günde 1–2 saat havalandırmaya çıkarıldığı, hücrelerin fiziksel koşullarının ağır tecrit uygulaması oluşturduğu ifade edildi.
Komisyon tarafından yapılan açıklamada, “YGC, Y ve S tipi hapishaneler; mahpusların fiziki ve psikolojik sağlığını ağır biçimde tehdit etmektedir” denildi.
Açıklamada, bu hapishanelerin şehir merkezlerinden uzak inşa edilmesi nedeniyle sosyal izolasyonu artırdığı, tutsaklar arası iletişimin ise en aza indirildiği belirtildi.
Tutsaklarda uzun süreli kapalı ortam ve sınırlı uyaran nedeniyle çeşitli sağlık sorunları ortaya çıktığı ifade edilerek şu değerlendirme yapıldı:
“Uyaran sayısındaki azalmaya bağlı olarak algıda zayıflama, sürekli yalnızlığa bağlı olarak bunalım hissi ve uzun süre dar bir alanda kalmaktan kaynaklı göz bozuklukları gelişebilmektedir.”
Açlık grevindeki tutsaklar
Açıklamada Antalya Yüksek Güvenlikli Hapishanesi’nde tutulan üç tutsağın süresiz açlık grevinde olduğu hatırlatıldı. Tahsin Sağaltıcı’nın 266 gündür, Gürkan Türkoğlu’nun 266 gündür, Hüseyin Özen’in ise 247 gündür açlık grevinde olduğu ifade edildi.
Sağaltıcı hakkında şu ifadeler yer aldı:
“Dilinde yaralar oluşmaya başlayan Sağaltıcı’nın ayaklarında ciddi yanmalar vardır ve açlık grevinde günlerin ilerlemesi nedeniyle ciddi hafıza sorunları yaşamaktadır.”
Gürkan Türkoğlu için ise şu bilgiler paylaşıldı:
“Parmak uçlarında yanmalar ve ayaklarında his kaybı bulunmaktadır. Diz kapağında iltihaplanmalar olan Türkoğlu, sürekli biçimde ateşlenmektedir.”
Hüseyin Özen’in sağlık durumuna ilişkin ise şu ifadeler kullanıldı:
“Kafasında ve bacaklarında yaralar oluşmuş; tekerlekli sandalye ile görüşmeye çıkabilmekte, burun kanamaları ve denge sorunu yaşamaktadır.”
Hastaneye sevk ve tecrit
Açıklamada, tutsakların 10 Nisan 2026’da Antalya Şehir Hastanesi’ne sevk edildiği, ancak burada da tekli odalarda refakatçisiz tutuldukları belirtildi.
Komisyon, hastane koşullarına ilişkin, “Mahpusların hastanede tutuldukları koşullar tıpkı hapishanede tutulma koşulları gibi tecrit uygulamasının bir yansımasıdır” denildi.
Tutsakların avukat görüşlerinde ciddi sağlık sorunları gözlemlendiği ifade edilerek şu tespit paylaşıldı:
“Tek başına ayağa kalkamadıkları, sese ve ışığa karşı hassasiyet geliştirdikleri, konuşmada zorluk yaşadıkları, hafızalarının ciddi anlamda gerilediği ve ciddi halsizlik yaşadıkları gözlemlenmiştir.”
Ailelerin gözaltına alındığı belirtildi
Açıklamada ayrıca, tutsak ailelerinin hastane önünde görüş gününde gözaltına alındığı, daha sonra serbest bırakıldığı bilgisi yer aldı.
İHD Hapishane Komisyonu, Adalet Bakanlığı ve ilgili kurumlara çağrıda bulunarak şu talepleri sıraladı:
- Mahpuslara hastanede aileden bir refakatçi verilmesi
- Sağlık durumlarına ilişkin düzenli bilgilendirme yapılması
- Bağımsız hekimlerce muayene ve değerlendirme yapılması
- Tecrit koşullarının sonlandırılması ve sevk taleplerinin karşılanması
- İnsan hakları örgütleriyle işbirliği yapılması
Açıklama şu ifadelerle sona erdi:
“Mahpusların sağlık durumları kritik bir aşamaya ulaşmıştır. Yaşam hakkının korunması ve tecrit uygulamalarının sona erdirilmesi gerekmektedir.”
